OTOBÜSÇÜLÜK JARGONU (2)

    OTOBUSÇÜLÜĞÜN jargonuna “yapma otobüs”le başladık.

“Bülent?…

“Boynuzlu” şeklinde devam ettik.

…Ve dilimize yerleşmiş onlarca kelime aklıma geldi bir anda.

Tespit ettiğim deyimlerin bir kısmını geçen hafta bu köşede yayınladık

Tabii, yerimiz yetmedi.

Daha ne kelimeler, ne deyimler var…

“Otobüsçülüğün jargonu”…

“Otobüsçülüğün argosu”…

“Garajın argosu” bitecek gibi değil.

Sektör mensuplarının “yaratıcı zekâ“sı sürekli yeni kelimeler, yeni deyimler üretiyor.

Bunlar, otobüsçülüğün jargonu…

Yani; argonun etkisinde, üstü kapalı meslek deyimleri.

İnce bir zekâ ve espri anlayışının ürünü.

Bir çeşit şifre!..

Argo, dilin en dinamik alanı.

En yaratıcı zemini…

“Araba” yani otobüs…

“Arabacı” da otobüsçü…“Arabayı koşturmak” otobüs çalıştırmak. Otobüsün sefer yapmasını sağlamak.

“Araba kaldırmak” otobüsü sefere göndermektir.

“Yolu dövmek” sürekli aynı hatta çalışmak.

“Tek tabanca” bir hatta tek firmanın olması…

“Kafa kafaya” ayrı firmaların, aynı gü­zergâha, aynı saatte sefer düzenlemeleri…

‘Tapa” yani boş koltuğu olmayan
otobüs.

 “Çakılı” da; dolu, yolcusu tam otobüs. “Paket” bütün koltuklan dolu otobüs. “Paket servis” doluluk oranı yüksek servis…

“Misafir” bedava bilet kullanan yolcu. Biletin ücret kısmına “misafir” yazılır.

“Ördek” yoldaki yolcunun adıdır.

 

“Mini etek” ilk çıkan Margirus küçük otobüsler tamponsuzdu. Tamponsuz otobüse “mini otobüs” deniyordu.

“Semerli otobüs” eski 302 döneminde klimalı otobüsün adıydı. Klima otobüsün üstüne yerleştirildiği için böyle bir yakıştırma yapılmıştı.

“1.5 kat” dendiğinde başkası bina diye düşünür ama otobüsçü bunun “yüksek kaoin” olduğunu bilir.

“Kuru hava” meteorolojik bir deyim değil. “Kuru hava” 302 döneminde hidro lik fren yerine, kuru hava ile çalışan fren tertibatı için kullanılırdı.

“Yatılı okul” deyimi, meslek hayatı boyunca Otomarsan dışından otobüs almamış otobüsçüler kullanır. “Biz yatılı okulda okuduk; başka okul tanımayız” denir.

“Hilton” ikinci şoförün otobüste yattığı yerin adıdır.

“Büyük araba” SHD 403 otobüs, yani yüksek otobüs için söylenir.

“Küçük araba” RHD, normal kabin otobüslerin adıdır.

“Alçak otobüs” kabini fazla yüksek olmayan otobüs için söylenir.

Mercedes’in ürettiği O 560 otobüsün adıdır alçak otobüs.

“Arabayı bağlamak” otobüsü seferden alıp parka çekmektir.

“Topukla” komutu; gaza bas, hızlan karşılığında kullanılır.

“Yatar servis” yani varış noktasına vardığı günün ertesi yola çıkacak servisin adıdır.

Garaj dünyasının dışında kalanlar farklı değerlendireceklerdir ama, bizde de “kirli para”, “temiz para” var.

“Kirli para” bir seferde toplanan masraf düşülmeden önceki gelir. Brüt gelir.

“Temiz para” hâsılattan, masraflar düşüldükten sonra kalan para. Net gelir.  

 

Daha çok deyim var:

Apartman vites…

Burunlu otobüs…

Ağaç kasa…

Şoför mahalli…

Teker üstü…

Bayan yanı…

Ayrıca, teknik deyimler de var.

“Yatar sardı” gibi…

“Enjektor pistona işemiş” gibi…

Ben; otobüsün, otobüsçülüğün jargonunu yazmak istiyorum.

Araştırma yapıyorum… Sözlüklere girmemiş deyimleri, terimleri çıkarmaya çalışıyorum.

Herkesten yardım istiyorum bu konuda, “Otobüsçülüğün jargonu”nu… “Otobüsçülüğün argosu”nu…

Garajın argosu”nu birlikte çıkaralım. Bu yazıyı okuyan meslekdaşlarım, garaj çalışanları -burada olmayan deyimler vardır- eğer bildirirlerse faks numaram 0212 509 3410.

Ha, unutmadan…

Mercedes’in yeni çıkacak otobüsüne şimdiden herkes “Yeni makina” veya “Öbür otobüs” demeye başladı ya, camiadan bir arkadaşım söyledi.

Bir ismi daha varmış.

Yeni çıkacak otobüsün bir adı da “Erbir”miş.

Kalın sağlıcakla…

 

Latif Karaali, GüleGüle Gazetesi

13-19 Aralık 2004, Sayı: 361

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir